Archive for the ‘Καλλικράτης αλήθειες και ψέμματα’ Category

Μέρος Όγδοο

Ο «Καλλικράτης» θα συμβάλλει σε ανάπτυξη προς όφελος των εργαζομένων και των άλλων λαϊκών στρωμάτων;
Εχουν περάσει πάνω από 20 χρόνια από τότε που δρομολογήθηκε στην Ελλάδα η εφαρμογή των «αναπτυξιακών» προγραμμάτων με ευρωενωσιακή και κρατική χρηματοδότηση. Οσο προχωρούσε η υλοποίησή τους τόσο δυνάμωναν και οι κυβερνητικές διακηρύξεις και υποσχέσεις για ικανοποίηση των μακροχρόνιων κοινωνικών αναγκών και για την άμβλυνση των ανισοτήτων, τόσο στο επίπεδο των περιφερειών, όσο και στο επίπεδο της οικονομικής ανάπτυξης των κρατών – μελών. Το ΚΚΕ έγκαιρα είχε προβλέψει ότι η κοινοτική στρατηγική και τα αντίστοιχα αναπτυξιακά εργαλεία θα βάθαιναν την ταξική εκμετάλλευση και θα αναπαραγόταν η ανισομετρία στην καπιταλιστική ανάπτυξη. Ο καπιταλιστικός ανταγωνισμός είναι νομοτελειακός, επομένως και η επιδίωξη του υπερκέρδους – των επιχειρηματικών ομίλων.
Στον καπιταλισμό λόγω του άναρχου χαρακτήρα της κοινωνικής παραγωγής δεν μπορεί να υπάρξει ισόρροπη ανάπτυξη, τόσο μεταξύ των κλάδων της οικονομίας, όσο και μεταξύ των περιοχών (νομών, περιφερειών). Βεβαίως επέρχονται αλλαγές στη θέση περιφερειών, νομών ως προς το μέσο όρο της καπιταλιστικής ανάπτυξης σε κρατικό επίπεδο. Ακόμη, τόσο σε κρατικό επίπεδο όσο και σε ευρωενωσιακό γίνεται ορισμένη διαχείριση των ακραίων ανισομετριών ή και της προοπτικής επιδείνωσής τους λόγω των ευρωενωσιακών ρυθμίσεων (συρρίκνωση της αγροτικής παραγωγής, μεγαλύτερη διείσδυση εισαγόμενων εμπορευμάτων, απότομη αύξηση της ακρίβειας). Τα ΚΠΣ – πόροι συγκεντρωμένοι από την υπεραξία των εργαζομένων σε ευρωενωσιακό και εθνοκρατικό επίπεδο – αποτελούν μια τέτοια διαχείριση.
Μετά την οικονομική κρίση του 1991-’93, η ελληνική οικονομία πέρασε σε μια 14ετή περίοδο αναζωογόνησης και ανόδου, μια καπιταλιστική ανάπτυξη που βάθυνε και την ανισομετρία των περιφερειών της χώρας και κυρίως την απόλυτη και σχετική φτώχεια για τη λαϊκή πλειοψηφία. Δεν καταργήθηκε η ανισομετρία ανάμεσα στα κράτη – μέλη της ΕΕ, ούτε άλλαξε ουσιαστικά η θέση της Ελλάδας στη ζώνη του ευρώ. Με τις νέες διαδικασίες αξιολόγησης και υλοποίησης του Δ? Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης, τα αστικά πολιτικά κόμματα επιχειρούν τη βελτίωση της διαχειριστικής ικανότητας του αστικού κράτους σε αυτή την κατεύθυνση. Και αυτό το κάνουν χρησιμοποιώντας ως εργαλείο τον «Καλλικράτη». Με τη νέα διοικητική δομή, στοχεύουν στη συγκέντρωση πόρων στα μεγάλα έργα και υποδομές που υπηρετούν τους στρατηγικούς σχεδιασμούς των μονοπωλιακών ομίλων. Οσον αφορά τα κονδύλια που κατευθύνονται στα περιφερειακά προγράμματα, σχεδιάζεται η σύμπραξη «ΑΕ ΟΤΑ» με το ιδιωτικό κεφάλαιο, ώστε να μειωθεί η δαπανηρή δυσκινησία του κεντρικού μηχανισμού, η πληθώρα των κεντρικών διαχειριστικών φορέων υλοποίησης των χρηματοδοτήσεων. Αναφέρονται σε ΟΤΑ, κυρίως μεγάλων αστικών κέντρων ή και των λεγόμενων «μητροπολιτικών δήμων». Επιχειρείται η μείωση του αριθμού των τελικών δικαιούχων διαχείρισης της χρηματοδότησης σε κάθε περιφέρεια, και κυρίως των μικρότερων δήμων.
Ετσι, ο προσανατολισμός της νέας διοικητικής δομής αφορά την αποτελεσματικότητα στην εφαρμογή της αντιλαϊκής πολιτικής, στη σύγχρονη εναρμόνιση ορισμένων διοικητικών δομών στις γενικότερες αναδιαρθρώσεις της ευρωενωσιακής αγοράς.

Μέρος Έβδομο

Με τον «Καλλικράτη» θα μεταφερθούν πολλές νέες αρμοδιότητες σε δήμους και περιφέρειες. Πώς ακριβώς θα γίνει αυτό και τι σημαίνει πρακτικά για τους εργαζόμενους και τα λαϊκά στρώματα;
Η μεταφορά αρμοδιοτήτων στην Τοπική Διοίκηση γίνεται μέσα από την εξής διαδικασία και έχει τις εξής επιπτώσεις:

  1. Ξεφόρτωμα κρατικής ευθύνης για τομείς όπως Υγεία, Πρόνοια, Παιδεία, Γεωργία, Κτηνοτροφία, Περιβάλλον κ.ά. Κατακερματισμός της κρατικής ευθύνης προς τα κρατικά όργανα της Τοπικής Περιφερειακής Διοίκησης και ανάθεση καθηκόντων σε ΜΚΟ.
  2. Κατακερματισμός υπηρεσιών σε διάφορους τομείς που υποβαθμίζονται παραπέρα.
  3. Κατακερματισμός του ενιαίου χαρακτήρα που απαιτούν ορισμένα αντικείμενα όπως π.χ. έρευνα και μελέτη θεμάτων που αφορούν την ανάπτυξη της γεωργίας, της κτηνοτροφίας, της αλιείας, έλεγχος της ασφάλειας και της ποιότητας εισαγόμενων προϊόντων, ενιαία διαχείριση και προστασία ορεινών όγκων και ειδικότερα των μελετών, η διαχείριση και προστασία των υδάτινων οικοσυστημάτων.
  4. Αποδυνάμωση των κρατικών ελέγχων σε παραγωγικές εμπορικές δραστηριότητες που επιδρούν στην προστασία του περιβάλλοντος, στη Δημόσια Υγεία και σχετίζονται με τον ευρύτερο χαρακτήρα της παραγωγής και διανομής προϊόντων.
  5. Συγχώνευση και κατάργηση Υπηρεσιών στη λογική της «οικονομίας κλίμακας».
  6. Κατηγοριοποίηση υπηρεσιών με βάση την ανταγωνιστικότητα, την επιχειρησιακή ικανότητα κάθε δήμου.
  7. Σταδιακή διάλυση των εργασιακών σχέσεων των εργαζομένων με την αντικατάσταση του μόνιμου προσωπικού που φεύγει με προσωπικό ελαστικών σχέσεων εργασίας, αλλά και με τη δήθεν κάλυψη των αναγκών με εθελοντική εργασία.

Όλα τα παραπάνω οδηγούν στην παραπέρα υποβάθμιση και εμπορευματοποίηση των παρεχομένων υπηρεσιών, τη συνεχώς περιοριζόμενη παροχή τους, με αυξανόμενη την ανταποδοτικότητα. Τα χρήματα δηλαδή που θα πληρώνουν οι εργαζόμενοι για να μπορούν να έχουν κάποιες υποτυπώδεις υπηρεσίες. Αυτή η πραγματικότητα οδηγεί τους εργαζόμενους, τους μικροεπαγγελματίες στον ιδιωτικό τομέα για την κάλυψη αναγκών.
Επιπλέον, ανοίγεται νέο πεδίο ανάπτυξης του κεφαλαίου στους τομείς αυτούς και προωθείται η ιδιωτικοποίηση. Παράλληλα, περιορίζονται παραπέρα οι ανεπαρκείς έλεγχοι προς το κεφάλαιο για τις παρεχόμενες από αυτούς υπηρεσίες και προϊόντα.
Το σημαντικότερο είναι ότι θα μεταφερθούν στην Τοπική Διοίκηση αρμοδιότητες με τεράστια κοινωνική σημασία που αφορούν ζητήματα Παιδείας, Υγείας, Πρόνοιας κλπ. Μέσω της υποχρέωσης που αναλαμβάνουν οι δήμοι και οι περιφέρειες (σ.σ. σε συνεργασία με τους επιχειρηματίες, αφού έτσι κι αλλιώς οι δήμοι λειτουργούν ως μεσίτες προς το κεφάλαιο), «ανοίγει» ακόμα περισσότερο η αγορά για να αναπτύξουν δραστηριότητα στους προαναφερόμενους τομείς τα μονοπώλια και οι επιχειρηματίες. Με όσα προβλέπει ο «Καλλικράτης» μπαίνει θέμα οικονομικής δυνατότητας των δήμων να παρέχουν υπηρεσίες. Όποιοι δήμοι έχουν αρκετά έσοδα – δηλαδή χρήματα από τη φορολόγηση των εργαζομένων – θα παρέχουν υπηρεσίες, όσοι δεν έχουν, θα συνεργάζονται με τους επιχειρηματίες που θα φτιάχνουν έργα που θα ακριβοπληρώνουν και πάλι οι εργαζόμενοι.

Μέρος Έκτο

Η κυβέρνηση λέει ότι ο «Καλλικράτης» είναι μια μεταρρύθμιση που αποτελεί δημιουργική απάντηση στην κρίση. Τι σημαίνει αυτό;

Η μεταρρύθμιση στοχεύει στην προσαρμογή του αστικού κράτους στις σύγχρονες ανάγκες του κεφαλαίου. Επιδιώκει να ισχυροποιήσει και να προσαρμόσει τους τοπικούς, κυρίως τους περιφερειακούς, κρίκους του ενιαίου μηχανισμού, τα όργανα μεγάλων αστικών κέντρων, ώστε να διαχειριστούν αποτελεσματικότερα, για λογαριασμό του κεφαλαίου, κεντρικές λειτουργίες.
Η πραγματικότητα λοιπόν είναι ότι με τον «Καλλικράτη» θέλουν να περάσουν πιο γρήγορα και αποτελεσματικά σε έκταση και βάθος τις καπιταλιστικές αναδιαρθρώσεις και γι’ αυτό χρησιμοποιούν την κρίση. Επίσης, οι αναδιαρθρώσεις βοηθούν για ταχύτερο και με λιγότερες απώλειες για το κεφάλαιο πέρασμα στο στάδιο της ανάκαμψης.
Πολλές ευρωπαϊκές χώρες έχουν προχωρήσει εδώ και χρόνια στη μεταφορά αρμοδιοτήτων στις τοπικές διοικήσεις. Αυτή όχι μόνο δεν έλυσε αλλά όξυνε τα προβλήματα των εργαζομένων. Είναι χαρακτηριστικό το παράδειγμα της Δανίας που η κυβέρνηση χρησιμοποιεί ως μοντέλο, για να στηρίξει την προτεινόμενη μεταρρύθμιση που εφάρμοσε αντίστοιχες αναδιαρθρώσεις πριν από την κρίση.
Η Δανία χωρίστηκε σε 5 μεγάλες περιφέρειες, καταργήθηκαν οι νομαρχίες και μειώθηκε ο αριθμός των δήμων από 271 σε 98. Αυτό είχε σαν συνέπεια μαζικές απολύσεις δημοτικών υπαλλήλων και ανάθεση εργασιών σε ιδιώτες. Σύμφωνα με γκάλοπ, το 80% των πολιτών είναι δυσαρεστημένοι, αφού υπάρχει χειροτέρευση της παροχής υπηρεσιών. Οι ουρές στα νοσοκομεία είναι αμέτρητες, η αναμονή για εξετάσεις φτάνει από 6 – 8 μήνες. Τα ιδιωτικά νοσοκομεία ξεφυτρώνουν σαν μανιτάρια. Πολλοί σταθμοί πρώτων βοηθειών έκλεισαν. Έχουν κλείσει πάνω από 150 σχολεία μέσα στα τελευταία 4 χρόνια. Το δίκτυο συγκοινωνίας έχει χειροτερεύσει. Έχουν περιοριστεί τα δρομολόγια και η τιμή των εισιτηρίων έχει αυξηθεί κατακόρυφα και κυμαίνεται από 1,5 έως 10 ευρώ. Δεν υπάρχει δημοτική συγκοινωνία.
Ο «Καλλικράτης» θα βοηθήσει να βγει αλώβητο από την οικονομική κρίση το μεγάλο κεφάλαιο. Και, ταυτόχρονα, θα φέρει νέα δεινά για τους εργαζόμενους. Με τη δημιουργία ισχυρών και μεγάλων σε μέγεθος και πληθυσμό μηχανισμών του κράτους, θα δημιουργηθούν μεγαλύτερες δυνατότητες στο κεφάλαιο και ευνοϊκότερο πλαίσιο δράσης του. Αυξάνεται η επιχειρησιακή ικανότητα της τοπικής και κυρίως περιφερειακής διοίκησης για συνεργασίες με μονοπωλιακούς ομίλους που θα αναλαμβάνουν δημόσια έργα υποδομής και τομείς όπως η ενέργεια (ΑΠΕ, πράσινη ανάπτυξη) οι μεταφορές, η συλλογή – μεταφορά και μεταφόρτωση απορριμμάτων κ.λπ.». Διασφαλίζεται η αμεσότερη παρέμβαση σε τομείς και κλάδους της οικονομίας, με βάση τις κεντρικές κατευθύνσεις π.χ. αλλαγή χρήσης γης και για αγροτικές καλλιέργειες, ανάπτυξη εναλλακτικού τουρισμού (αγροτουρισμού, ιαματικού ιατρικού, θρησκευτικού συνεδριακού κ.λπ.) και συναφείς προς αυτόν μεταποιητικές μονάδες, αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας κ.λπ.
Ταυτόχρονα, θα υποβαθμιστεί η παροχή υπηρεσιών σε κρίσιμους τομείς, όπως Υγεία, Πρόνοια, Παιδεία, θα προχωρήσει η εμπορευματοποίησή τους και θα αυξηθεί η ανταποδοτικότητα. Δηλαδή, αν έχουν οι εργαζόμενοι και τα λαϊκά στρώματα να πληρώσουν, τότε θα μπορούν να έχουν την υγεία τους και να μορφώνονται τα παιδιά τους.

Μέρος Πέμπτο

Τι εξυπηρετεί η νέα διοικητική δομή στις σημερινές συνθήκες;

Το ελληνικό καπιταλιστικό κράτος, όπως και κάθε άλλο, στη μακρόχρονη ιστορική διαδρομή του, εμφάνισε διαφορετικές διοικητικές δομές, ανάλογα με τις ιστορικές συνθήκες. Όλες όμως εξυπηρετούσαν τη στήριξη των καπιταλιστικών σχέσεων, δηλαδή την εκμετάλλευση της εργατικής δύναμης και την έμμεση υποταγή των αυτοαπασχολουμένων στο κεφάλαιο.

Στόχος και της επιχειρούμενης σήμερα διοικητικής μεταρρύθμισης είναι να ενισχυθεί ο ρόλος του αστικού κράτους ως:

  • Στρατηγείου της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης, της διαμόρφωσης των όρων αναπαραγωγής της εργατικής δύναμης και της οικοδόμησης κοινωνικών συμμαχιών της αστικής τάξης.
  • Φορέας διασφάλισης της καπιταλιστικής ανταγωνιστικότητας στη διεθνή αγορά.
  • Φορέας καταστολής και χαλιναγώγησης της ταξικής πάλης.

Σε αυτή την κατεύθυνση χρησιμοποιούνται όλοι οι μηχανισμοί του κράτους και η τοπική και περιφερειακή διοίκηση.
Η Τοπική και Περιφερειακή Διοίκηση είναι διοικητικές μονάδες – κρίκοι ενός ενιαίου διοικητικού μηχανισμού του κράτους της αστικής τάξης. Η αμεσότερη σχέση της Τοπικής Διοίκησης έναντι της κεντρικής δεν ανατρέπει το χαρακτήρα της πολιτικής εξουσίας που είναι αδιαίρετη και ενιαία, αλλά κάνει τα τοπικά όργανα πιο ευέλικτα σε σχέση με τα κεντρικά, στην προώθηση της κεντρικής πολιτικής, στον έλεγχο των κοινωνικών αντιθέσεων. Το Συνταγματικό και Νομοθετικό πλαίσιο, η όποια διοικητική διάρθρωση σε περιφερειακό – τοπικό επίπεδο έχουν πολιτικό – ταξικό χαρακτήρα, υπηρετούν την εξουσία του κεφαλαίου.
Η προτεινόμενη διοικητική μεταρρύθμιση, από τη σκοπιά της καπιταλιστικής εξουσίας, εκτός των προαναφερόμενων στοχεύσεων έρχεται να αντιμετωπίσει και παλιά προβλήματα όπως για παράδειγμα: ανορθολογισμός στη διοικητική διάρθρωση (δυσκινησία, δαπανηρή γραφειοκρατία μεγάλου αριθμού φορέων διαχείρισης), αναποτελεσματικότητα εξαιτίας στενών τοπικιστικών συμφερόντων και ρουσφετολογικών μηχανισμών, διασπορά πόρων σε μικρά έργα και υποδομές περιορισμένης κλίμακας.
Ακριβώς σε αυτό το πλαίσιο η κυβέρνηση λέει: «Το σημερινό σύστημα διοικητικής αποκέντρωσης των κρατικών υπηρεσιών, εμφανίζει μια σειρά από σημαντικά προβλήματα που πρέπει να αντιμετωπισθούν: Μικρά μεγέθη σε σχέση με το νέο αναπτυξιακό σχεδιασμό και τα νέα δίκτυα μεταφορών της χώρας. Ελλείψεις ειδικευμένου προσωπικού και σημαντικές καθυστερήσεις ως προς την υιοθέτηση σύγχρονων μεθόδων διοίκησης. Ατροφία και, σε αρκετές περιπτώσεις, πολιτικοποίηση του συστήματος διοικητικής εποπτείας στους ΟΤΑ, απουσία συστηματικής τεκμηρίωσης και επεξεργασίας των δεδομένων του συστήματος εποπτείας (ποσοστά και αιτίες ακυρώσεων, αριθμός προσφυγών πολιτών ανά κατηγορίες κλπ.), αντιθέσεις μεταξύ του συστήματος διοικητικής εποπτείας και του συστήματος προληπτικού ελέγχου δαπανών από το Ελεγκτικό Συνέδριο».
Ως στόχος, η διοικητική μεταρρύθμιση είχε τεθεί και ξεκινήσει (με τον Καποδίστρια) από τη διακυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ. Η σημερινή κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ – σε συνέχεια της ΝΔ – προσπαθεί με ευελιξία να κάμψει τις όποιες αντιστάσεις, να σφυρηλατήσει μια ουσιαστική ταξική συνοχή και τη συμμαχία μικροαστικών δυνάμεων, να αντιμετωπίσει τοπικές αντιθέσεις, που εκδηλώνονται σχετικά με τη διαχείριση της χρήσης γης σε ευρύτερες περιοχές.

Μέρος Τέταρτο

Υπάρχει κανένα όφελος για το λαό από τη νέα διοικητική μεταρρύθμιση, τον “Καλλικράτη»;

Το ΚΚΕ καλεί το λαό να απορρίψει το πρόγραμμα «Καλλικράτης», τους στόχους και τα μέτρα του, γιατί δεν εκφράζει τις ανάγκες της εργατικής τάξης και των λαϊκών στρωμάτων. Γιατί στοχεύει στην προσαρμογή του αστικού κράτους στις σύγχρονες ανάγκες του κεφαλαίου. Επιδιώκει να ισχυροποιήσει και να προσαρμόσει κυρίως τους περιφερειακούς κρίκους του ενιαίου (κρατικού) μηχανισμού, τα όργανα μεγάλων αστικών κέντρων (ως δήμων ή «μητροπολιτικών κέντρων») ώστε να διαχειριστούν αποτελεσματικότερα, για λογαριασμό του κεφαλαίου, κεντρικές λειτουργίες. Να αποκτήσουν την ικανότητα πιο στενού και ουσιαστικού συντονισμού και ευελιξία διασύνδεσης με τα όργανα της ΕΕ.
Καμιά διοικητική δομή, τέτοια ή άλλη δε συμφέρει τους μισθωτούς, τους αυτοαπασχολούμενους στην πόλη και την ύπαιθρο, τους μικρούς επαγγελματίες, καμιά διοικητική αναδιάρθρωση δεν μπορεί να αντιμετωπίσει τις αιτίες της καπιταλιστικής οικονομικής κρίσης και τις αντιλαϊκές συνέπειές της εφ’ όσον υπάρχει εξουσία των μονοπωλίων. Σε αυτή την εξουσία οφείλεται η ανισόμετρη ανάπτυξη των περιφερειών, η ερήμωση της υπαίθρου που οξύνθηκε από την ένταξη στην ΕΕ. Καμιά ανάπτυξη με βάση τα συμφέροντα του λαού δεν μπορεί να εξασφαλιστεί με τη μία ή άλλη επιλογή ένωσης Δήμων, γιατί αυτή προορίζεται για την ανάπτυξη της καπιταλιστικής κερδοφορίας.
Αυτοί είναι οι λόγοι που το ΚΚΕ απορρίπτει το σχέδιο «Καλλικράτης». Δεν υπερασπίζεται τη διατήρηση μιας παλαιότερης διοικητικής δομής σε σχέση με μια νεότερη, αλλά πολεμά τους αντεργατικούς και αντιλαϊκούς στόχους που εξυπηρετεί η νέα Διοικητική Μεταρρύθμιση. Αποκαλύπτει το γεγονός ότι οι διοικητικές αναδιαρθρώσεις που έγιναν στο παρελθόν (όπως με τον «Καποδίστρια»), δεν έφεραν θετικά αποτελέσματα για ανάπτυξη προς όφελος του λαού, δεν αναίρεσαν τις οικονομικές περιφερειακές ανισομετρίες και πολύ περισσότερο τη συγκέντρωση του πλούτου σε λίγα χέρια, σε βάρος της λαϊκής πλειοψηφίας.
Το σχέδιο «Καλλικράτης» έχει στόχο:

  • Τη διευκόλυνση και ενίσχυση της επιχειρηματικής δράσης, της συγκέντρωσης και συγκεντροποίησης του κεφαλαίου (ιδιωτικοποιήσεις, χρήση γης, πράσινη ανάπτυξη κ.ά.).
  • Την προώθηση των καπιταλιστικών αναδιαρθρώσεων σε τομείς όπως οι εργασιακές σχέσεις, Παιδεία, Υγεία – Πρόνοια.
  • Τη διαχείριση ορισμένων ακραίων συνεπειών από την αύξηση του βαθμού εκμετάλλευσης των μισθωτών και από την προλεταριοποίηση αγροτών, άλλων μικροπαραγωγών και μικρεμπόρων.

Η αντίληψη του ΚΚΕ για τις δομές διοίκησης και διεύθυνσης σε κεντρικό και τοπικό επίπεδο έχει θεμέλιό της την κοινωνική ιδιοκτησία στα συγκεντρωμένα μέσα παραγωγής, τον κεντρικό σχεδιασμό της παραγωγής, με κίνητρο την ικανοποίηση των λαϊκών αναγκών. Στηρίζεται στην εργατική και λαϊκή συμμετοχή και έλεγχο από τα κάτω προς τα πάνω, που διαρθρώνεται πρώτα από όλα σε επίπεδο παραγωγικής μονάδας και κοινωνικής υπηρεσίας. Πάνω σ’ αυτή τη βάση διαμορφώνεται ένα ενιαίο δημόσιο δωρεάν σύστημα Υγείας, Παιδείας, Πρόνοιας. Εξασφαλίζεται ο σχεδιασμός της ανάπτυξης ανά τομέα και κλάδο, σύμφωνα και με το φυσικό και παραγωγικό πλούτο της χώρας.